Rok 2025 przyniósł rekordowy wzrost cyberzagrożeń w Polsce. Zespół CERT Polska odnotował ponad 236 tysięcy incydentów, a Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości zatrzymało 1094 osoby. Początek 2026 roku nie zapowiada poprawy – eksperci alarmują, że przestępcy doskonalą metody wykorzystujące sztuczną inteligencję i zaawansowaną socjotechnikę. Oto dziesięć najgroźniejszych metod oszustw, na które należy zwracać szczególną uwagę.
1. Fałszywe inwestycje z wykorzystaniem wizerunku znanych osób
Według danych CSIRT KNF, do 9 grudnia 2025 roku zgłoszono do zablokowania 41 229 fałszywych domen prowadzących do wyłudzenia danych i pieniędzy, z czego około 95 procent przypadków dotyczyło oszustw związanych z fałszywymi inwestycjami. To najczęstsza metoda oszustwa w polskiej cyberprzestrzeni.
Przestępcy tworzą profesjonalnie wyglądające reklamy w mediach społecznościowych, wykorzystując wizerunki polityków, przedsiębiorców i celebrytów. Przekierowują użytkowników na fałszywe platformy inwestycyjne, które obiecują szybkie zyski z kryptowalut, akcji lub surowców. Po wpłaceniu środków kontakt z oszustami urywa się.
Komisja Nadzoru Finansowego prowadzi publicznie dostępną listę ostrzeżeń przed nieautoryzowanymi podmiotami oferującymi usługi finansowe. Warto regularnie sprawdzać tę listę przed podjęciem decyzji inwestycyjnej.
2. Phishing bankowy – podszywanie się pod instytucje finansowe
Według danych CERT Polska, phishing pozostaje najczęstszym rodzajem oszustw komputerowych. We wrześniu 2025 roku odnotowano 11,4 tysiąca incydentów tego typu tylko w ciągu jednego miesiąca. Oszuści podszywają się pod banki, wysyłając fałszywe wiadomości e-mail i SMS-y informujące o rzekomej konieczności aktualizacji danych, weryfikacji tożsamości lub potwierdzenia podejrzanej transakcji.
CSIRT KNF regularnie publikuje przeglądy oszustw, dokumentując kampanie wymierzone między innymi w klientów Santander Bank Polska, Banku Pekao czy mBanku. Przestępcy tworzą strony internetowe niemal identyczne z prawdziwymi serwisami bankowymi, gdzie wyłudzają dane logowania, hasła i informacje o kartach płatniczych.
3. Oszustwa na kod BLIK
Polski system płatności mobilnych stał się celem zorganizowanych grup przestępczych. Metoda polega na nakłonieniu ofiary do wygenerowania sześciocyfrowego kodu BLIK i przekazania go oszustowi telefonicznie lub przez komunikatory internetowe.
Przestępcy podszywają się pod pracowników banków, kurierów, sprzedawców na platformach ogłoszeniowych lub przedstawicieli firm. Policja wielokrotnie apelowała, aby nigdy nie udostępniać kodu BLIK osobom trzecim – żadna legalna instytucja nie ma prawa żądać tego kodu.
4. Ransomware – szyfrowanie danych z okupem
Ataki ransomware kierowane są zarówno przeciwko przedsiębiorstwom, jak i użytkownikom indywidualnym. Złośliwe oprogramowanie szyfruje dane na komputerze lub w sieci firmowej, a przestępcy żądają okupu za przywrócenie dostępu.
Według danych CBZC, w 2025 roku odnotowano wzrost ataków ransomware oraz wycieków danych, a celem były między innymi panele sterownicze obiektów infrastruktury krytycznej. Eksperci zaobserwowali stosowanie podwójnej ekstorsji – oprócz szyfrowania danych przestępcy grożą ich publicznym ujawnieniem.
5. Fałszywe sklepy internetowe
Zjawisko to nasila się przed sezonem przedświątecznym i podczas wyprzedaży. CERT Polska systematycznie ostrzega przed fałszywymi sklepami, które kopiują wygląd znanych marek i oferują atrakcyjne ceny.
Oszuści przyjmują płatności za towary, których nigdy nie wysyłają, lub przesyłają produkty znacznie odbiegające jakością od opisywanych. Strony te szybko znikają z sieci, uniemożliwiając dochodzenie roszczeń. Przed zakupem warto sprawdzić opinie o sklepie, dane rejestrowe firmy oraz wiarygodność domeny.
6. Deepfake i manipulacje głosem wykorzystujące sztuczną inteligencję
Według specjalistów od cyberbezpieczeństwa, oszustwa typu deepfake wykorzystują sztuczną inteligencję do tworzenia bardzo realistycznych fałszywych filmów oraz plików audio. Technologia pozwala na podszywanie się pod członków rodziny, znajomych lub osoby publiczne.
Eksperci wskazują, że prawdopodobnie będzie to główny trend cyberprzestępczości w 2026 roku. Znane są przypadki wykorzystywania sklonowanego głosu do wyłudzenia pieniędzy poprzez kontakt z ofiarą podającą się za jej bliską osobę w trudnej sytuacji.
7. Oszustwa socjotechniczne przez komunikatory
Cyberprzestępcy w 2025 roku kontynuowali znane techniki wyłudzeń, jednocześnie wprowadzając nowe formy ataków socjotechnicznych wykorzystujących sztuczną inteligencję. CERT Orange Polska odnotował znaczny wzrost zgłoszeń dotyczących oszustwa na dziecko przez komunikator, które polega na podszywaniu się pod dziecko zmieniające numer telefonu i proszące rodziców o pilny przelew. Przestępcy wykorzystują komunikatory takie jak WhatsApp, tworząc wiarygodne scenariusze o uszkodzonym telefonie i konieczności szybkiego przekazania pieniędzy.
Przestępcy coraz częściej wykorzystują popularność komunikatorów internetowych do przeprowadzania ataków. Podszywają się pod znajomych lub członków rodziny, tworząc poczucie pilności i wykorzystując emocje ofiary.
8. Fałszywe aplikacje mobilne
Oszuści tworzą aplikacje imitujące legalne programy bankowe, komunikatory lub narzędzia użytkowe. CSIRT KNF ostrzegało między innymi przed fałszywą aplikacją podszywającą się pod system bezpieczeństwa Banku Pekao, która miała na celu przełamanie dwuskładnikowego uwierzytelniania.
Po zainstalowaniu takie aplikacje wykradają dane logowania, przejmują kody SMS, monitorują aktywność użytkownika lub instalują dodatkowe złośliwe oprogramowanie. CERT Polska zaleca pobieranie aplikacji wyłącznie z oficjalnych sklepów oraz sprawdzanie opinii, liczby pobrań i uprawnień przed instalacją.
9. Oszustwa na portalach ogłoszeniowych
Popularne platformy sprzedażowe stały się miejscem intensywnej aktywności przestępców. Najczęstsze metody to żądanie przedpłaty za towar, który nie istnieje, wyłudzanie danych osobowych pod pretekstem weryfikacji oraz przesyłanie linków do fałszywych stron płatności.
CSIRT KNF dokumentował kampanie phishingowe wykorzystujące wizerunek platform takich jak Allegro, gdzie oszuści tworzyli fałszywe strony informujące o rzekomym zadłużeniu i wyłudzali dane kart płatniczych. Mechanizm często polega na stworzeniu poczucia pilności.
10. Oszustwa na fałszywe lokaty i produkty finansowe
CERT Orange Polska zidentyfikował nowy schemat oszustwa wykorzystujący reklamy fałszywych lokat bankowych publikowane w mediach społecznościowych. Użytkownicy klikający w zachęcający baner są kierowani na strony o adresach przypominających prawdziwe serwisy finansowe.
Przestępcy nielegalnie wykorzystują logotypy dużych instytucji, takich jak PKN Orlen czy NBP, aby zwiększyć wiarygodność oferty. Na fałszywych stronach umieszczają fikcyjne opinie zadowolonych klientów, a następnie wyłudzają dane osobowe, numery telefonów i nakłaniają do wykonania pierwszego przelewu.
Jak się chronić przed oszustwami w 2026 roku?
Według szefa CERT Polska, obsługiwanych jest więcej incydentów, ponieważ zespół dużo lepiej wykrywa takie zdarzenia po rozwinięciu systemów monitorujących nowo rejestrowane domeny używane przez przestępców. Instytucje publiczne zalecają:
- Weryfikację tożsamości nadawców przed kliknięciem w linki
- Nieudostępnianie kodów BLIK, haseł ani kodów SMS nikomu
- Sprawdzanie adresów stron internetowych przed logowaniem
- Regularne aktualizowanie oprogramowania i systemów operacyjnych
- Korzystanie z oprogramowania antywirusowego
- Ostrożność przy ofertach inwestycyjnych obiecujących wysokie zyski
- Sprawdzanie wiarygodności sklepów internetowych w rejestrach publicznych
- Zgłaszanie podejrzanych wiadomości SMS na numer 8080
W styczniu 2026 roku platforma moje.cert.pl zostanie rozszerzona o nową funkcjonalność umożliwiającą firmom zobaczenie nie tylko tego, co mają podatne, ale również tego, co o nich widać z sieci.
W razie padnięcia ofiarą oszustwa należy jak najszybciej skontaktować się z bankiem i złożyć zawiadomienie o przestępstwie. Tylko w 2025 roku CBZC udało się odzyskać 22,5 miliona złotych, a łącznie w ramach prowadzonych czynności zabezpieczono blisko 78 milionów złotych. Im szybsze zgłoszenie, tym większa szansa na zablokowanie środków.
Źródła:
- CERT Polska (NASK) – cert.pl – Podsumowanie miesiąca, raporty o zagrożeniach
- Komisja Nadzoru Finansowego – knf.gov.pl oraz cebrf.knf.gov.pl – Przeglądy wybranych oszustw internetowych (lipiec 2025, sierpień 2025), lista ostrzeżeń publicznych
- Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości – cbzc.policja.gov.pl – komunikaty o zagrożeniach i statystyki
- Policja – policja.pl oraz magazyn-ksp.policja.gov.pl – komunikaty o cyberprzestępczości
- Ministerstwo Cyfryzacji – gov.pl – Analiza bezpieczeństwa polskiego internetu w 2024 roku
- CyberDefence24.pl – raporty o cyberbezpieczeństwie i statystyki CBZC
- CERT Orange Polska – komunikaty o nowych schematach oszustw
- KursWiedzy.pl
- BrudnePieniadze.pl
