Między 12 a 17 lutego 2026 roku organy ścigania Ukrainy, Polski i Mołdawii, przy wsparciu Europolu, przeprowadziły zakrojoną na szeroką skalę operację wymierzoną w transnarodową sieć produkcji i handlu narkotykami syntetycznymi. Akcja, nazwana „Rubicon”, zakończyła się rozbiciem 36 nielegalnych laboratoriów narkotykowych i 74 magazynów gotowych do dystrybucji narkotyków. Łącznie zarzuty karne postawiono 129 osobom, z czego 103 trafiły do aresztu.
Pełny cykl przestępczy – od prekursorów do sprzedaży w sieci
Rozbita sieć operowała według modelu pełnego cyklu narkobiznesu: przemyt prekursorów z krajów Unii Europejskiej, przemysłowa produkcja substancji psychoaktywnych, logistyka i finalna sprzedaż na rynkach Ukrainy, Polski, Gruzji i Mołdawii. Jak wynika z informacji ukraińskiej Prokuratury Generalnej, działalność kryminalna opierała się na wyraźnym podziale funkcji i zasadach konspiracji – poszczególne grupy działały zarówno wspólnie, jak i autonomicznie.
Prokuratura Generalna Ukrainy pod kierownictwem prokuratora generalnego Rusłana Krawczenki objęła nadzorem procesowym całe śledztwo. Według jego relacji: „Praca stabilnej infrastruktury przestępczej była zbudowana na zasadzie wyraźnego podziału funkcji i konspiracji. Zaangażowane grupy działały zarówno wspólnie, jak i autonomicznie. Laboratorium mogło mieścić się w zwykłym salonie w domu. Przestępcy rozszerzyli infrastrukturę produkcyjną poza Ukrainę, tworząc dwa laboratoria narkotykowe w Polsce.”
Kluczowe dla powodzenia akcji okazało się zsynchronizowanie działań po obu stronach granicy. Krawczenko podkreślił: „Kluczowym czynnikiem w praktycznej fazie operacji była synchroniczność: ukraińscy i polscy funkcjonariusze przeprowadzali oddzielne fazy jednocześnie, tak aby uczestnicy sieci po obu stronach granicy nie mieli czasu, by ostrzec się nawzajem, usunąć surowce lub zniszczyć dowody.”
Skala działań i zabezpieczone mienie
Wyniki operacji w liczbach są imponujące. Przeprowadzono 506 przeszukań, zatrzymano 104 osoby (97 na Ukrainie, 6 w Polsce, 1 w Mołdawii). Zarzuty postawiono 123 osobom. Zlikwidowano 34 laboratoria narkotykowe i 74 magazyny z gotowymi produktami.
Wśród zajętych substancji znalazły się m.in. 219,3 kg alfa-PVP (syntetyczny katyninon), 156,3 kg amfetaminy, 17,6 kg mefedronu, 7 kg metamfetaminy, 47 kg marihuany oraz 5 115 tabletek MDMA i 2 000 tabletek ecstasy. Zajęto również prekursor phenylnitropropen, z którego można było wyprodukować ok. 300 kg narkotyków, co stanowi około 12 milionów dawek o wartości ponad 150 milionów hrywien. Według prokuratora Krawczenki: „Łączna wartość zajętych towarów przekracza 27 milionów dawek, o wartości około 400 milionów hrywien.”
Zabezpieczono ponadto środki finansowe: 1,6 mln hrywien, 167 tys. dolarów, 39 tys. euro, 45 tys. dolarów w kryptowalutach (USDT) oraz 41 pojazdów.
Alfa-PVP – syntetyczny katynon na celowniku
Komunikat Europolu wskazuje, że operacja była wymierzona przede wszystkim w sieć produkującą alfa-PVP (alfa-pirolidinowalerofen) – substancję z grupy syntetycznych katynonów, potocznie nazywaną „narkotykiem zombie”. Jest to psychostymulant o silnym potencjale uzależniającym, wywołujący pobudzenie, euforię i poważne zaburzenia psychotyczne. Alfa-PVP jest substancją kontrolowaną w wielu państwach UE i Ukrainie, a jej produkcja przemysłowa stanowi poważne zagrożenie zdrowia publicznego.
Operacja „Rubicon” a operacja Fabryka – kontekst szerszej walki z narkotykami syntetycznymi
Warto osadzić operację „Rubicon” w szerszym kontekście. Zaledwie miesiąc wcześniej, 16 stycznia 2026 roku, Europol ogłosił zakończenie operacji Fabryka – innego, zakrojonego na bezprecedensową skalę uderzenia w sieć produkcji narkotyków syntetycznych, tym razem obejmującego Polskę, Belgię, Niemcy i Holandię. Operacja Fabryka, trwająca od lutego 2025 do stycznia 2026 roku, zaowocowała rozbiciem 24 laboratoriów przemysłowych, ponad 85 aresztowaniami i zajęciem 1 000 ton prekursorów chemicznych. Szef Europejskiego Centrum Poważnej i Zorganizowanej Przestępczości (European Serious Organised Crime Centre) Andy Kraag powiedział wówczas: „To zdecydowanie największa operacja, jaką kiedykolwiek przeprowadziliśmy przeciwko produkcji i dystrybucji narkotyków syntetycznych.”
Dwie operacje – Fabryka i Rubicon – przeprowadzone w odstępie zaledwie kilku tygodni wskazują na konsekwentną, skoordynowaną strategię Europolu i krajowych organów ścigania wymierzoną w podaż narkotyków syntetycznych u samego źródła ich produkcji. W przypadku operacji Fabryka ustalono, że na każde euro zainwestowane w produkcję narkotyków przestępcy osiągali zwrot rzędu 30 euro – co obrazuje ogromną rentowność tego procederu i skalę problemu.
Komentarz analityczny
Rosnąca liczba tego typu operacji w Europie Środkowo-Wschodniej odzwierciedla dynamicznie zmieniający się krajobraz rynku narkotykowego. Syntetyczne katyniany i stymulanty, produkowane lokalnie z importowanych prekursorów, w coraz większym stopniu zastępują tradycyjne substancje psychoaktywne. Niski koszt produkcji, trudności w identyfikacji nowych związków chemicznych i rozproszony model dystrybucji (sprzedaż przez szyfrowane komunikatory i kryptowaluty) sprawiają, że zwalczanie tych sieci wymaga ścisłej współpracy transgranicznej i wymiany wywiadowczej – dokładnie tak jak miało to miejsce w przypadku operacji „Rubicon”.
Źródła
- Europol, komunikat prasowy, 19.02.2026: 103 arrests and 36 labs dismantled in strike against synthetic drug network — europol.europa.eu
- Prokuratura Generalna Ukrainy / Ukrainian National News (UNN), 19.02.2026: Large-scale drug network uncovered in special operation „Rubicon” — unn.ua
- Europol, komunikat prasowy, 21.01.2026: 24 industrial-scale labs dismantled in the largest-ever operation against synthetic drugs — europol.europa.eu
