Polskie domy i mieszkania odpowiadają za ponad jedną piątą krajowego zużycia energii. Według najnowszych danych Głównego Urzędu Statystycznego opublikowanych w styczniu 2026 roku gospodarstwa domowe w 2024 roku zużyły znacząco więcej energii elektrycznej niż rok wcześniej, choć jednocześnie ograniczyły pobór ciepła systemowego.
Ponad 20 procent krajowego zużycia energii trafia do domów
Udział gospodarstw domowych w całkowitym zużyciu energii w Polsce, bez uwzględnienia paliw silnikowych, wyniósł w 2024 roku 20,3 procent – podał Główny Urząd Statystyczny. Przeciętnie na jednego mieszkańca przypadało 22,8 GJ zużytej energii, co plasuje Polskę niemal dokładnie na średnim poziomie europejskim wynoszącym 21,3 GJ na osobę.
W strukturze wykorzystywanej energii dominują paliwa stałe, przede wszystkim węgiel kamienny oraz drewno opałowe. To specyfika polskiego rynku, wyróżniająca nasz kraj na tle Unii Europejskiej. Według danych GUS, paliwa stałe były najczęściej wykorzystywane do ogrzewania pomieszczeń przez 30,6 procent gospodarstw domowych. Służyły także do podgrzewania wody w 21,7 procent gospodarstw, natomiast znacznie rzadziej, bo zaledwie w 1,2 procent przypadków, do gotowania posiłków.
Energia elektryczna: wzrost o 2,1 procent
Główny Urząd Statystyczny poinformował, że na koniec 2024 roku zużycie energii elektrycznej w gospodarstwach domowych w Polsce wyniosło 30 401,0 GWh, przy liczbie odbiorców wynoszącej 16 596 tysięcy.
„W 2024 r. zużycie energii elektrycznej w gospodarstwach domowych wzrosło o 2,1 proc. w stosunku do 2023 r.” – zaznaczył GUS. Równocześnie liczba odbiorców energii elektrycznej wzrosła o 1,4 procent w skali roku.
Zużycie energii elektrycznej na jednego odbiorcę wzrosło o 0,7 procent i wyniosło średnio 1 831,8 kWh. Istnieją jednak wyraźne różnice między miastem a wsią. W miastach średnie zużycie wyniosło 1 611,5 kWh na gospodarstwo, podczas gdy na obszarach wiejskich było to znacznie więcej – 2 269,1 kWh.
Gaz z sieci: wzrost o 0,9 procent
Dane statystyczne pokazały, że w 2024 roku, w porównaniu z rokiem poprzednim, zużycie gazu z sieci przez gospodarstwa domowe wzrosło o 0,9 procent. Co interesujące, nastąpiło to przy równoczesnym spadku liczby odbiorców o 0,5 procent.
Zużycie gazu z sieci wyniosło średnio 6 161,5 kWh na jednego odbiorcę. Także w tym przypadku widoczne są różnice między miastem a wsią. Na obszarach wiejskich zużycie wyniosło 10 363,6 kWh na odbiorcę, podczas gdy w miastach było to 5 254,4 kWh.
Na obszarach wiejskich odnotowano zarówno wzrost zużycia gazu o 1,6 procent, jak i wzrost liczby odbiorców o 2,8 procent. W miastach również nastąpił wzrost zużycia gazu o 0,7 procent, jednak przy spadku liczby odbiorców o 1,2 procent.
Ciepło systemowe: spadek o 2,7 procent
Odmienną tendencję zaobserwowano w przypadku ciepła systemowego. W 2024 roku sprzedaż energii cieplnej do budynków mieszkalnych spadła o 2,7 procent w porównaniu z rokiem poprzednim.
Łącznie w 2024 roku sprzedano 180,5 PJ energii cieplnej, z czego 141,7 PJ, czyli 78,5 procent, przeznaczono na potrzeby ogrzewania budynków mieszkalnych. Zdecydowana większość, bo 98,6 procent sprzedanej energii cieplnej, trafiła do mieszkańców miast.
Według GUS długość sieci cieplnej na koniec 2024 roku wyniosła 25 910,1 km, z czego 96,1 procent zlokalizowane było w miastach. W ciągu roku długość sieci zwiększyła się o 191,3 km.
Największe zagęszczenie sieci cieplnej odnotowano w województwach: śląskim (20,1 km na 100 km kwadratowych), małopolskim (9,1 km na 100 km kwadratowych), pomorskim (7,1 km na 100 km kwadratowych), łódzkim (6,9 km na 100 km kwadratowych) oraz mazowieckim (6,6 km na 100 km kwadratowych). Najmniejsze zagęszczenie wystąpiło w województwach warmińsko-mazurskim (2,7 km na 100 km kwadratowych), podlaskim i lubuskim (po 2,8 km na 100 km kwadratowych).
Ogrzewanie pomieszczeń dominuje w strukturze zużycia
Według danych GUS aż 62,6 procent energii zużywanej przez gospodarstwa domowe przeznaczone było na ogrzewanie pomieszczeń. W porównaniu z 2015 rokiem udział ten zmniejszył się o 2,9 punktu procentowego, co może wskazywać na poprawę efektywności energetycznej budynków lub zmiany w zachowaniach konsumenckich.
GUS zauważył również, że w produkcji energii cieplnej na cele grzewcze dominują paliwa stałe, a istotną rolę odgrywają także paliwa gazowe.
Długoterminowy wzrost zużycia energii elektrycznej
Analizując dłuższy okres, warto zauważyć, że średnie zużycie energii elektrycznej w gospodarstwach domowych systematycznie rośnie. Według informacji GUS, w 2024 roku w porównaniu z 2002 rokiem wzrosło ono o 23,6 procent. To efekt rosnącej liczby urządzeń elektrycznych w domach oraz zmieniającego się stylu życia Polaków.
Ubóstwo energetyczne pozostaje wyzwaniem
Główny Urząd Statystyczny odnotował, że problem ubóstwa energetycznego dotyka znaczną część polskich gospodarstw domowych. Według wskaźnika podwójnej mediany wydatków na energię, w 2024 roku 20,1 procent gospodarstw domowych znajdowało się w ubóstwie energetycznym, co oznacza wzrost o 0,6 punktu procentowego w porównaniu z 2012 rokiem.
Inny wskaźnik, tzw. LIHC (wysokie koszty, niskie dochody), pokazał poprawę sytuacji – obniżył się z 11,1 procent w 2012 roku do 9,1 procent w 2024 roku. W latach 2012-2024 cztery spośród pięciu miar ubóstwa energetycznego wykazały tendencję spadkową.
Rozwój infrastruktury gazowej
Na koniec 2024 roku długość sieci gazowej w Polsce osiągnęła 176,6 tysiąca kilometrów, a liczba przyłączy do budynków wyniosła 3 556,4 tysiąca sztuk. W porównaniu z poprzednim rokiem długość sieci wzrosła o 2,3 tysiąca kilometrów, czyli o 1,3 procent, przy jednoczesnym wzroście liczby przyłączy o 79,4 tysiąca sztuk, czyli o 2,3 procent.
Według danych GUS na obszarach wiejskich zlokalizowane było 59 procent długości sieci gazowej, co pokazuje postępującą gazyfikację terenów poza miastami.
Źródła:
- Główny Urząd Statystyczny – Zużycie energii w gospodarstwach domowych w 2024 r., informacja sygnalna z 9 stycznia 2026 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/srodowisko-energia/energia/zuzycie-energii-w-gospodarstwach-domowych-w-2024-r-,12,3.html
- Główny Urząd Statystyczny – Infrastruktura komunalna – energetyczna i gazowa w 2024 r., informacja sygnalna, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/infrastruktura-komunalna-nieruchomosci/nieruchomosci-budynki-infrastruktura-komunalna/infrastruktura-komunalna-energetyczna-i-gazowa-w-2024-r-,16,3.html
