Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie podpisało umowy na dofinansowanie dwóch strategicznych inwestycji przeciwpowodziowych. Środki z Unii Europejskiej w wysokości przekraczającej 170 milionów złotych pozwolą na modernizację infrastruktury chroniącej ponad 12 tysięcy mieszkańców regionów szczególnie narażonych na zagrożenie powodziowe.
Europejskie wsparcie dla polskiej infrastruktury wodnej
Umowy o dofinansowanie zostały podpisane 30 października 2025 roku w Warszawie. Oba projekty uzyskały pozytywną ocenę Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej i zakwalifikowane zostały do wsparcia w ramach programu FEnIKS. W uroczystości uczestniczył prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Mateusz Balcerowicz oraz przedstawiciele regionalnych zarządów gospodarki wodnej w Rzeszowie i Gliwicach.
„Dzięki środkom z Unii Europejskiej możemy realizować inwestycje, które realnie zwiększają bezpieczeństwo tysięcy mieszkańców i chronią dorobek całych społeczności. Modernizacja wału Sanu i przebudowa polderu Żelazna to nie tylko odpowiedź na wyzwania klimatyczne, ale także wyraz naszej odpowiedzialności za przyszłość regionów zagrożonych powodzią” – podkreślił Mateusz Balcerowicz.
Kompleksowa modernizacja wału na Sanie
Pierwsza z inwestycji dotyczy kompleksowej przebudowy lewego wału przeciwpowodziowego rzeki San na odcinku około 17 kilometrów. Zadanie obejmuje uszczelnienie, podwyższenie oraz modernizację korpusu wału w km 9+390 – 27+000 na terenie gmin Stalowa Wola i Zaleszany. Inwestycja ma kluczowe znaczenie dla dwóch województw: podkarpackiego oraz świętokrzyskiego.
Całkowita wartość przedsięwzięcia wynosi 160 milionów złotych, z czego prawie 120 milionów złotych pochodzi z funduszy unijnych. Realizacja projektu zwiększy bezpieczeństwo około 8 500 mieszkańców zamieszkujących obszar o powierzchni 7,3 tysiąca hektarów. Zakończenie prac planowane jest na 2028 rok, obecnie trwa procedura przetargowa mająca na celu wybór wykonawcy robót.
Zmodernizowana infrastruktura umożliwi bezpieczne przeprowadzenie wód powodziowych międzywalem Sanu do Wisły, poprawiając warunki życia mieszkańców oraz funkcjonowanie lokalnych przedsiębiorstw. Projekt wpisuje się w ponadregionalny system zabezpieczeń przeciwpowodziowych na strategicznym odcinku rzeki Wisły, gdzie znajdują się ujścia Sanu i Łęgu.
Drugi etap przebudowy Polderu Żelazna
Druga inwestycja stanowi kontynuację strategicznego projektu mającego na celu wzmocnienie ochrony przeciwpowodziowej północnej części Opola oraz terenów gminy Dąbrowa. Polder Żelazna, zlokalizowany na lewym brzegu Odry, powstał przed 1939 rokiem i od dziesięcioleci pełni kluczową rolę w zabezpieczaniu miasta przed skutkami wezbrań.
Wartość drugiego etapu przebudowy wynosi niemal 60 milionów złotych, z czego około 50 milionów złotych stanowi dofinansowanie unijne. Inwestycja zapewni skuteczną ochronę dla około 4 000 mieszkańców oraz zwiększy bezpieczeństwo mienia i infrastruktury na terenie województwa opolskiego. Zakończenie realizacji również zaplanowano na 2028 rok.
Po zakończeniu prac polder stanie się nowoczesnym obiektem retencyjnym o pojemności 9,7 miliona metrów sześciennych, co oznacza niemal trzykrotny wzrost względem stanu sprzed przebudowy. Obiekt wzmocni system odrzańskich zabezpieczeń przeciwpowodziowych, chroniąc nie tylko Opole, ale także miejscowości położone wzdłuż biegu rzeki.
Szerszy program inwestycji przeciwpowodziowych
Modernizacja wału Sanu oraz drugi etap przebudowy polderu Żelazna to fragment szerszego programu inwestycyjnego realizowanego przez Wody Polskie ze środków europejskich. Pozytywną ocenę Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uzyskały także trzy kolejne przedsięwzięcia, które obecnie oczekują na podpisanie umów o dofinansowanie: budowa suchego zbiornika przeciwpowodziowego Rzymówka na rzece Kaczawie, popowodziowa odbudowa cieków Miedzianka i Witka oraz modernizacja obwałowań rzek Wisły, Gostynki i Mlecznej.
Łączna szacunkowa wartość wszystkich pięciu projektów przeciwpowodziowych przekracza 1 miliard złotych. Realizacja tych inwestycji przyczyni się do znaczącej poprawy bezpieczeństwa przeciwpowodziowego w regionach objętych działaniami, zwiększy zdolność retencyjną oraz wzmocni odporność infrastruktury wodnej na skutki zmian klimatycznych.
Źródła:
- Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie (30.10.2025): „Wody Polskie otrzymały ponad 170 mln zł z UE na realizację dwóch kluczowych zadań dla poprawy bezpieczeństwa”, dostępne na: https://www.gov.pl/web/wody-polskie/wody-polskie-otrzymaly-ponad-170-mln-zl-z-ue-na-realizacje-dwoch-kluczowych-zadan-dla-poprawy-bezpieczenstwa
