Ponad połowa skontrolowanych przez Inspekcję Handlową podnośników trapezowych nie spełnia wymogów bezpieczeństwa. Podczas prób obciążeniowych doszło do uszkodzeń korby i konstrukcji nośnej, co stwarza realne zagrożenie dla użytkowników.
Zakres kontroli
Wojewódzkie inspektoraty Inspekcji Handlowej w Gdańsku, Poznaniu i Warszawie przeprowadziły w okresie od lipca do września 2025 roku kompleksową kontrolę dziesięciu modeli podnośników trapezowych o udźwigu nominalnym do 3 ton. Kontrolą objęto zarówno sprzedawców hurtowych, jak i sklepy wielkopowierzchniowe. Jak wynika z raportu opublikowanego przez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, większość skontrolowanych urządzeń – osiem na dziesięć – pochodziła z Chin, w dwóch przypadkach nie udało się ustalić kraju pochodzenia.
Inspekcja koncentrowała się na dwóch kluczowych obszarach: zgodności formalnej z przepisami oraz rzeczywistej wytrzymałości urządzeń. Badania laboratoryjne przeprowadzono zgodnie z normą PN-EN 1494+A1:2009 dotyczącą podnośników przejezdnych i urządzeń podnoszących.
Cztery podnośniki z brakami formalnymi
Kontrola oznakowania i dokumentacji wykazała nieprawidłowości w czterech na dziesięć modeli. W każdym z nich stwierdzono więcej niż jedną wadę. Według danych z raportu UOKiK, najczęstsze problemy to:
- brak wymaganych oznaczeń bezpośrednio na urządzeniu, takich jak nazwa i adres producenta czy rok budowy – trzy przypadki,
- brak lub nieprawidłowa instrukcja obsługi – trzy przypadki,
- brak lub nieprawidłowa deklaracja zgodności – dwa przypadki,
- nieprawidłowe oznakowanie CE – jeden przypadek.
Jak wyjaśniają inspektorzy, „brak wymaganych danych identyfikujących urządzenie i podmiot odpowiedzialny utrudnia dochodzenie praw konsumentowi”. Co więcej, nieprawidłowa deklaracja zgodności oznacza brak dowodów na to, że maszyna spełnia obowiązujące wymagania bezpieczeństwa.
Sześć urządzeń nie wytrzymało prób
Najpoważniejsze zagrożenia ujawniły badania laboratoryjne wytrzymałości na obciążenie deklarowane przez producentów. Zakwestionowano sześć na dziesięć zbadanych modeli podnośników. W jednym przypadku przedsiębiorca złożył wniosek o przebadanie próbki kontrolnej – postępowanie jest w toku.
Najczęstszymi usterkami okazały się:
- uszkodzenie korby – podstawowego elementu mechanizmu podnoszącego,
- uszkodzenie konstrukcji nośnej podnośnika,
- odkształcenie sworznia łączącego dźwignię z ramieniem korby.
Według ustaleń inspektorów, konsekwencją tych wad konstrukcyjnych jest ryzyko urazu w przypadku opadnięcia pojazdu znajdującego się na podnośniku. To bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia użytkowników, którzy mogą znaleźć się pod upadającym pojazdem.
Konsekwencje dla przedsiębiorców
Niebezpieczne podnośniki zostaną wycofane z rynku. W przypadku jednego produktu z niezgodnościami formalnymi przedsiębiorca podjął już działania naprawcze. Do organów ścigania skierowane zostaną zawiadomienia w celu nałożenia grzywny za wprowadzenie niebezpiecznego urządzenia do obrotu.
Warto podkreślić, że wprowadzenie do obrotu niebezpiecznych urządzeń podlega karze grzywny nakładanej przez sąd. Dodatkowo niebezpieczne produkty są zgłaszane przez UOKiK do unijnego systemu Safety Gate, aby nie trafiły w ręce europejskich konsumentów.
Jak rozpoznać bezpieczny podnośnik?
Eksperci UOKiK przypominają, że na urządzeniu powinny znajdować się w sposób widoczny, czytelny i trwały następujące informacje: nazwa i adres producenta, oznaczenie serii lub typu oraz informacje niezbędne do bezpiecznego użytkowania, w tym dopuszczalne obciążenie.
Do podnośnika musi być dołączona instrukcja obsługi w języku polskim zawierająca wskazówki dotyczące konserwacji, sposób przechowywania, dopuszczalne obciążenie oraz zasady podnoszenia i opuszczania pojazdu. Urządzenie powinno być również oznaczone w sposób widoczny znakiem CE – jest to deklaracja producenta, że spełnia odpowiednie wymagania unijne.
Przy wyborze podnośnika kluczowe znaczenie ma jego nośność dostosowana do pojazdu – w przypadku aut osobowych powinna wynosić od 1,5 do 3 ton – oraz jakość wykonania, czyli masywna budowa, grube profile i prosty mechanizm.
Zastosowanie i bezpieczeństwo użytkowania
Podnośniki trapezowe znajdują zastosowanie przy prostych czynnościach, takich jak sezonowa wymiana ogumienia czy awaryjna wymiana koła. Jeśli urządzenie ma służyć do bardziej skomplikowanych prac pod podwoziem samochodu, eksperci zalecają rozważenie zakupu bardziej zaawansowanego konstrukcyjnie urządzenia.
Podczas użytkowania należy pamiętać o podstawowych zasadach bezpieczeństwa. Podnośnik trzeba używać wyłącznie na gładkim i twardym podłożu – brak stabilności może doprowadzić do wypadku. Kluczowe jest również zabezpieczenie podparcia podniesionego pojazdu przed rozpoczęciem jakichkolwiek prac.
Kontrole wykazują w przypadku podnośników trapezowych wysoki stopień wadliwości, dlatego Prezes UOKiK wraz z Inspekcją Handlową systematycznie monitoruje ten segment rynku. Planując kontrole, uwzględnia się powszechność i popularność danego rodzaju wyrobów wśród konsumentów oraz wyniki kontroli z poprzednich lat.
Co zrobić w przypadku wykrycia nieprawidłowości?
Konsumenci, którzy zauważą nieprawidłowości w oznaczeniu lub działaniu zakupionych podnośników, powinni poinformować o tym producenta lub importera oraz Inspekcję Handlową z właściwego województwa. Warto również regularnie sprawdzać ogłoszenia publikowane na stronie uokik.gov.pl i postępować zgodnie z zawartymi tam wskazówkami.
Źródła:
- Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Raport Inspekcji Handlowej: Podnośniki trapezowe (lipiec-wrzesień 2025)
- Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Zestawienie wyników kontroli maszyn – podnośników trapezowych (stan na 30.09.2025)
- https://uokik.gov.pl/lewarek-gadzet-czy-niezbednik-kontrola-inspekcji-handlowej
